Project Ervarend Leren (PEL) is uniek in het aanbod van Horizon. Jeugdigen hoeven niet te praten in een kamertje, maar gaan tijdens activiteiten de uitdaging aan met zichzelf. Aanvullend op een lopende behandeling werken zij bij PEL aan het vergroten van inzicht, motivatie en vaardigheden.

Ik heb minder snel de neiging om me te vervelen

Op een grasveld naast de middelbare school staat een meisje van dertien op een touw. Ze klampt zich vast aan de boomstam en roept: ‘Moet ik over dit touw lopen?! Dat kan ik nooit!’ Toch probeert ze het. Het is een van de uitdagingen die zij aangaat bij PEL. Minaoushka is een meisje met twee gezichten. Op school is ze vriendelijk, vrolijk, toegankelijk en meewerkend. Thuis heeft ze woedeaanvallen en loopt ze weg. Ze woont in een pleeggezin (haar moeder woont op Curaçao), maar door haar gedrag verblijft ze tijdelijk op een woongroep. Met het PEL-traject hoopt ze haar negatieve gedachtepatronen te doorbreken. En daarvoor hoeft ze niet uren te praten in een kantoortje, maar wordt ze uitgedaagd dingen te doen die ze nog nooit gedaan heeft. Slacklinen (op een dunne band balanceren) bijvoorbeeld of paardencoaching, collages knutselen of een knuffel maken; al zeven maanden werkt Annemieke Leenhouts, begeleider bij PEL, met Minaoushka.

Praten, doen en oefenen

De combinatie van praten, doen en oefenen is succesvol volgens Annemieke. ‘We leren de jongeren om inzicht te krijgen in hun eigen gedrag en we geven hen vaardigheden mee, zodat zij dit thuis ook kunnen toepassen. In een gesprek kun je soms iets mooier maken dan het is, tijdens een activiteit kan dat niet. In een activiteit zien wij wat er gebeurt. Dat is confronterend, maar ook effectief. Door hierover in gesprek te gaan, willen we een bepaald gedachtepatroon doorbreken.’ Simone Baumann, paardencoach bij PEL, ervaart dat ook. ‘Jongeren doen liever iets en zien graag effect van hun handelen. In een activiteit kunnen jongeren uittesten wat werkt en wat niet werkt om die patronen te doorbreken. De hulp die ik bied ligt in het midden van coachen en hulpverlening. Ik stel veel vragen over het effect van hun handelen, gedachten en gevoelens, want ik merk dat pubers sneller iets aannemen als zij dit zelf bedenken en ervaren.’

Geen driftbuien meer

Ming (18) uit Nieuw-Vennep sloot in januari succesvol het traject van PEL af. ‘Ik kon mijn driftbuien niet goed beheersen bij een tegenslag. Ik werd zomaar boos om kleine dingen. Dat kwam omdat ik onzeker was over mezelf. Via PEL wilde ik erachter komen waar ik onzeker over was en waarom ik boos deed’, vertelt ze openhartig. Ming heeft veel aan paardencoaching gedaan met haar begeleider Simone. ‘Paarden reageren op mensen vanuit kuddegedrag en instinct’, vertelt Simone. ‘Ik roep bij jongeren een thuissituatie op en kijk vervolgens hoe het paard reageert op de jongere. Een paard kan bijvoorbeeld voor of achter hen gaan staan, of gaan zwiepen met zijn staart. Door te praten over de reactie van het paard, komen jongeren achter gevoelens waar zij zich niet bewust van zijn.’ Simone en Ming maakten bijvoorbeeld een familieopstelling met knuffels of deden een spel met plaatjes om gevoelens bij Ming op te roepen. ‘In het spel met plaatjes trok ik een foto die te maken had met woede. Ik vertelde over dingen waar ik boos om ben geworden. Op het moment dat ik het erover had, wond ik me er weer over op. Ik doe dan niet boos tegen Simone, maar toch voelt het paard dat ik woedend word van binnen. Hij ging toen proberen de foto te verscheuren’, vertelt Ming. ‘Door te praten over mijn gevoel kreeg ik meer inzicht in de situatie. Ik ben geadopteerd uit China, maar ik dacht eigenlijk nooit aan mijn adoptie. Bij PEL leerde ik dat ik meer kan praten over dingen.’

Door te praten over mijn gevoel krijg ik inzicht in de situatie

Aanvullend op de behandeling

Project Ervarend Leren wordt vaak aanvullend op huidige behandelingen ingezet. Simone: ‘Je kunt PEL eigenlijk op ieder moment inzetten. Aan het begin van de behandeling bijvoorbeeld, want dan wordt een jongere geacht vertrouwen op te bouwen met zijn mentor, midden in de behandeling, of juist aan het einde van het traject om de overgang naar huis te begeleiden.’ Na het afsluiten van de PEL-trainingen kan Ming zich geen ruzie met haar moeder meer herinneren. In situaties dat ze zich boos voelde worden, dacht ze aan de tips van Simone. Bijvoorbeeld aan het 5G-schema (Dat staat voor: Gebeurtenis, gedachte, gevoel, gedrag en gevolg.) ‘Ik dacht dan: waarom ben ik eigenlijk boos? Als ik mijn boodschap rustig breng, begrijpen ze me beter’, legt Ming uit. En dan concreet: ‘Ik was een tijdje geleden met mijn oma en moeder in het restaurant van de Bijenkorf. Mijn moeder zei toen best hard: ‘Is dat die leuke jongen waar je het laatst over had’. En dat terwijl die jongen naast ons stond. Normaal zou ik heel boos worden en misschien wel gaan schelden waar iedereen bij stond. Maar nu bleef ik rustig. Ik liep even weg en toen ik terug kwam legde ik uit waarom ik het niet leuk vond dat ze dat zo hardop zei. Mijn moeder zei achteraf dat ze het goed vond dat ik niet boos werd.’

Project Ervarend Leren (PEL) is leuker en effectiever

Zowel Ming als Minaoushka ervaren de PEL-behandelingen als prettig. Ming: ‘Ik vind het leuker dan een normale behandeling. Je bent in de buitenlucht bezig en ik voel me daardoor minder ongemakkelijk om te praten over mijn gevoelens.’ Minaoushka: ‘Ik denk dat een PEL-behandeling effectiever is, want ik heb minder snel de neiging om me te gaan vervelen. Vandaag heb ik nagedacht over de 5G’s, maar ondertussen denk ik ook hoe ik de 5G’s thuis kan inzetten.’

MagGezien editie 2017

Ming haar verhaal staat in MagGezien editie 2017. Wil je meer lezen uit dit magazine van Horizon.

0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *